Create
Learn
Share

2.1 week 4

rename
rubenlanjouw's version from 2015-12-22 15:13

Section

Question Answer
Anatomie Lieskanaal, canalis inguinalisBij de man
- ductus deferens
- a. testicalares
- vv. testicularis
- testiculaire lymfevaten
- n. ilio-inguinales
- a. cremasterica
- a. ductus deferens
- ramus genitalis van n. genitofemoralis

Bij de vrouw
- ligamentum teres uteri
- n. ilio-inguinalis
- ramus genitalis van de genitofemoralis
Superior van lieskanaalM. obliques int.
M. transversus abdominis
Anterior van lieskanaalAponeurose van M. obliques ext.
Posterior van lieskanaalFascia transversalis
Inferior van lieskanaalLig. Inguinalis (lig. Van Poupart)
Excavatio recto-uterina, holte van Douglas, cavum DouglasiRuimte in de buikholte tussen rectum en uterus. Dit is het diepste punt van de buikholte. Normaal is deze ruimte leeg, maar door ziekte kan deze zich vullen met bloed, pus of ascitis. Bij lichamelijk onderzoek van de vagina kan worden waargenomen of de holte gevuld is. Zo kan in combinatie met andere symptomen ziekten zoals ascites, tumoren, endometriose en buikvliesontteking worden vastgesteld
Excavatio vesico uterinaRuimte in de buikholte tussen blaas en uterus
Als de holte gevuld is, teken van ziekte. Kenmerk chronische endometriose.
PuberteitsontwikkelingNa rustperiode, hernieuwde activatie van hypothalame-hypofysaire-gonadale as, GnRH reguleert afgifte gonadotrofinen (LH en FSH)
Toegenomen oestrogeenproductie bij vrouwen
Groei van testes bij mannen, door toename sertolli cellen, ontwikkeling tubili seminiferi
Zuurstof, voedingsstoffen, toxische invloeden, exogene hormonen
Emotionele factoren
Genetisch
Extreme fysieke inspanning
Ziekte
memorize

 

Question Answer
Extra uteriene graviditeitMorula heeft niet de uterus kunnen bereieken, nestelt buiten uterus, PID, Chlamydia, Gonorroe en sterilisatie geven verhoogd risico
Mola hydatidosa
Zwangerschap zonder embryo, overontwikkeling trofoblast
Complete mola
Eicel zonder erfelijk materiaal wordt bevrucht. Zaadcel deelt zich en zo toch diploide cel.

Incomplete mola
Eicel bevrucht met twee zaadcellen.
Placenta praeviaPlacenta geheel of gedeeltelijk over het ostium internum van de cervix gelokaliseerd. Embryo nestelt bij ostium internum. Kans neemt toe met leeftijd. Uteruslitteken door sectio, abortus provocatus, intra-uteriene chirurgie, meerling, roken
Sacro-coccygeaal teratoomOntstaat uit primitieve streek, bij het os coccyx, meestal benigne.
SirenomelieZeemeerminsyndroom. Zeldzaam. Verstoring gastrulatie.
Uterus unicornisEen helft baarmoeder is volgroeid, andere helft niet, afwezig. Defect bij fusie van de buizen van Müller.
Spina bifidaOpen rug. Neurale buis open gebleven.
Menarche12 jaar. Hoger lichaamsgewicht, eerder een menstruatie.
Pubertas praecoxTe vroeg intreden van puberteit. Voor het 9e levensjaar. Verhoogde LH en FSH heet pubertas praecox vera. Bij jongens pathologisch.
memorize

 

Question Answer
Folliculaire faseEnkele dagen voor menstruatie – Stijging FSH door minder steroide en inhibine-A-productie, door in regressie gaande corpus luteum. FSH conc. komt boven drempel – follikels die rijp zijn, gaan verder rijpen maar nu gonadotrofineafhankelijk, dit heet secundaire/cyclische recrutering. Door follikelgroei – productie inhibine B – Stijging E2 en inhibine A – negatieve terugkoppeling – daling FSH spiegel – komt onder de drempel voor recrutering en ‘window’ is esloten. Rijpste follikel ontsnapt aan atresie door verhoogde gevoeligheid voor de FSH stimulering – Aromatase activiteit van granulosacellen van dominante follikel door LH gestimuleerd – FSH gedaald tot 40% van cyclus – E2 en inhibine A nog aan t opbouwen. E2 over drempel – plots E2 logaritmisch omhoog – terugkoppeling van E2 verandert naar positief – GnRH pulsering – LH piek – Continuering van oocytrijping en ovulatie, daarna ontstaat corpus luteum
Luteale faseLH piek duurt 36-48 uur – ruptuur graafse follikel en expulsie van het cumulus oocytencomplex – ovulatie. Daarna luteinisatie van granulosa en thecacellen – daling E2 en stijging progesteronproductie, na 3 dagen plateau in testosteronspiegels.
Geen zwangerschap, na 7 dgn luteolyse, oestrogeen en progesteronproductie omlaag - menstruatie
Zwangerschap, na 8/9 dgn stijging van hCG, door embryo, corpus luteum intact, ook E2 productie 10-12 wkn amenorroe. Progesteron productie voor behoud embryo.
MastopathiePijnlijke gespannen borsten
Stug en onregelmatig aanvoelende borsten, vocht uit tepels
Klachten vlak voor menstruatie het ergst
1/10 vrouwen
Fibrocystische mastopathieHormonale imbalans.
Komt bij 50% vrouwen voor, met kinderen.
Overige vrouwen 30-60%.
Hoge kans bij PCOS, Cowden’s syndroom.
Meestal bilateraal
Histopathologische beelde mastopathieNon proliferatief, geen grotere kans op borstkanker
Proliferatief zonder atypische cellen
Atypische hyperplasie
Premenstrueel syndroomFysieke en gedragsproblemen in de 2e helft van de menstruele cyclus. Sociaal/economische malfunctie.
Hoofdpijn, maagpijn, pijnlijke mammae, rugpijn, irritatie, depressie

Behandeling (afhankelijk van ernst)
-Ovulatieremmers, Oestrogeenpleister, progestativa continue, progesteronbevattend IUD, GnRH analoga icm extra oestrogenen
-SSRi (antidepressivum)
-Diuretica, soms clonidine
-Vit B6, Vit E, Mg, Ca, Vit D, isoflavonen, St-Janskruid
Uitvragen pt met abnormaal uterien bloedverlies1. Is er zwangerschap?
2. Is er cyclus?
3. Is er een menstruatiestoornis of intermenstrueel bloedverlies?
4. Zijn er algemeen lichamelijke afwijkingen die het bloedingspatroon beïnvloeden?
5. Zijn er afwijking en van de normale architectuur (anatomie)?
MenorragieAls periode van bloedverlies langer dan 7 dgn per menstruatiecyclus is en/of er tijdens menstruatie in korte tijd meer dan 40 ml vrijkomt. Tijdens menorragie kan dit 80 ml zijn. Kunnen bloedstolsels in bloed zitten.
MetroraggieBloeding uit baarmoeder. Treed niet op tijdens menstruatieperiode. Intensiteit en hevigheid bloedverlies is vergroot. Vaak endocriene oorzaak.
memorize

 

Question Answer
WHO cyclusstoornissenCategorie 1, hypogonadotroop/hypo-oestrogeen (oorzaak centraal)
Syndroom van Kallman, menarche blijft uit, sec geslachtskenmerken niet aanwezig, X-gebonden GnRH-deficientie, met anosmie (geen reuk)

Categorie 2, normogonadotroop/normo-oestrogeen (oorzaak disbalans hypofyse-ovarium-as)
PCOS
Hymen imperforatus
Syndroom van MRKH

Categorie 3, hypergonadotroop/hypo-oestrogeen (vaak ovarieel)
Syndroom van turner, klein 1,50m, hart- en nierproblemen, X-chromosoom ontbreekt
Mogelijkheden artificiele cyclusOvulatie-inductie, als na OFO blijkt dat anovulatie
Dopamineagonisten, hyperprolactinomie bij prolactinoom
Anti-oestrogenen, bij pt normogonadotroop/normo-oestrogeen
Pulsatiel GnRH, pt hypogonadotroop/hypo-oestrogeen
Gonadotrofinen, pt die niet op anti-oestrogenen en pulsatiel GnRH reageren
Oorzaken menstruatiestoornissenExtern, stress, medicijnen, overewicht, ondergewicht, menopauze, verstoord dag/nachtritme
Hymen imperforatus, hymen ondoorbroekn
Syndroom van MRK, uterus niet aangelegd, vagina aplasie
Androgeen ongevoeligheidontbreken tubae en uterus
Syndroom van Asherman, intra-uteriene adhesies
Syndroom van Turner, 45X
Syndroom van Swyer, SRY-gen deletie
Resistent ovarium syndroom, door Ab
Idiopatische primaire ovariele insufficientie
PCOS
Oorzaken intermenstrueel bloedverliesZonder afwijking op vaste tijdstippen tussen menstruaties
Chlamydia, door cervicitis
PID, door endometritis
Keizersnede, ter plaatse van litteken in uterus
Endometriumpoliep
Carcinoom
memorize

 

Question Answer
Aanvullend onderzoek bij abnormaal uterien bloedverlies in menopauzeAnamnese
-Excluderen zwangerschap, bepalen ovulatoire cyclus, bepalen iatrogene oorzaken (medicijnen/roken)

Gynaecologisch onderzoek
-Bevestigen dat het bloed uit de uterus komt, systemische afwijkingen, endometriumpathologie (hyperplasie, carcinoom, infectie, chlamydia)

Transvaginale echo/SIS
-Zoeken sys afwijking, risico endometriumpathologie, hyperplasie, carcinoom of infectie

Hysteroscopie

Histologie
Hormonale behandeling abnormaal uterien bloedverlies in menopauzeCyclusregulerend
-Anticonceptiva
-Progestativen

Bloeding regulerend
-NSAIDs (meer vasoconstrictie, remmen prostaglandines)
-Tranexaminezuur, cyclokapron (fibrinolyseremmend, competatieve remming plasminogeen)
Chirurgische mogelijkheden abnormaal uterien bloedverlies in de premenopauzeHysteroscopische methoden (TCRE, TRCP en TCRM)
Ablatietechnieken
Abdominale myomectomie
Hysterectomie
Embolisatie v/d aa. Uterina
EndometrioseChronische ziekte waarbij endometrium buiten de uterus bevindt.

Medicatie
NSAIDs
Anticonceptie zonder stopweek
Progestageen
GnRH antagonisten
Danazol

Operatief
Coaguatie endometriosehaarden
Laser-evaporisatie endometriosehaarden
Endometriose-cysten
Losmaken adhesies
Hysterectomie/ovariectomie/cystectomie
Uterus myomenUit glad spierweefsel van uterus, oiv oestrogeen, komen niet voor voor menarche of na menopauze

Submuceus, vlak onder endometrium
Intramuraal, in de spierwand
Subsereus, vlak onder de serosa (peritoneum)
Intraligamentair, tussen de bladen van het ligamentum latum
Combinaties
Gesteelde myomen

Behandeling
Medicamenteus, tranexaminezuur of cylus onderdrukken met orale anticonceptiva of progestativa.
Chirurgie, Verdenking op maligniteit. Gem. leeftijd uterussarcomen is 51
memorize

 

Question Answer
Primaire dysmenorroeBinnen 24 mnd na menarche. Functioneel, niet organisch.

Hormonale regulatiestoornissen
Verhoogde tonus autonome zenuwstelsel
Psychogene oorzaken
Verhoogde productie hypfyseachterkwab
Hypoplasie
Vooral prostaglandine F2 en E2
Secundaire dysmenorroe, oorzakenGebaseerd op organische afwijking
-IUCD (IUD)
-PID
-Ovariumafwijkingen (Cysten, prolifererende tumoren)
-Cervixstenose
-Endometriose
-Intra-uteriene afwijkingen
-Intra-uteriene malformaties
-Uterus myomatosus
OvergangsklachtenOnregelmatige cyclus
Opvliegers en nachtelijke transpiratieaanvallen
Urogenitale atrofie
Nachtzweten80% langer dan 1 jaar
40% langer dan 5 jaar
10% langer dan 10 jaar
Differentiaaldiagnose van opvliegersHyperthyroidie
Paniekaanval
Alcoholgebruik
Geneesmiddelen
Voedingsadditiva
Feochromocytoom
Sarcoidose
Hormoonsuppletie nadelenVerhoogd risico op
-Veneuze tromo-embolie
-Mamma-carcinoom
-AMI (acuut myocardinfarct)
-CVA
-Onregelmatig bloedverlies
-Pijnlijke borsten
-Gewrichtspijn
-Oedeem
-Hypertriglyceridemie
-Hyperplasie endometrium

Afraden bij
-Rokers, hypertensie, cholesterol
-Na veneus trombo-embolie of pos fam anamnese
-Endometriose
-Ernstige leverfunctiestoornissen
Hormoonsuppletie voordelenTegen opvliegers
Tegen osteoporose
Verminderd risico op coloncarcinomen
Alternatieven oestrogeentherapie postmenopauzale vrouwenHormonaal
-Tibolon

Niet-hormonaal
-Clonidine
-Paroxetine en venlafaxine
(sub)acuut ontstaan pijn buik, differentiaal diagnoseExtra Uteriene Graviditeit (EUG)
Salpingitis acuta
Ovariumtumor/cyste
Myomen met circulatiestoornissen
Torsio tubae
memorize

 

Question Answer
Chronische bekkenbodemoveractiviteitOorzaken
-Psychische stress
-Uitstellen naar de wc te gaan
-Pijn
-Neg ervaringen (seks trauma)
-Operatie buik/bekken

Symptomen
-Pijn onderrug, onderbuik, genitalia
-Urineretentie
-Erectiestoornissen/vaginistische klachten
-Obstipatie
-Aambeien
-Spastische darm
Vulvaire pijn en jeuk, differentiaal diagnoseSchimmelinfectie (candida), antimyotica
Lichen sclerosis
Vulvaire intra-epitheliale neoplasie (VIN), voorloper huidkanker
Atrofische vulvitis
Lichen simplex
Vulvodynie
Vulvair vestibulitissyndroom
Ziekte van Paget
Allergisch contacteczeem
Genitale wratten
Lichen sclerosus et atroficans (LSAV)Symptomen
-Niet-genezende defecten
-Zwellingen
-Persisterende pijn
-Unilaterale afwijkingen
-Vergrote liesklieren

Behandeling
-Afbouwschema met corticosteroiden klasse IV
Seksueel misbruik, hoe manifesteert dit zich?Ontwikkelende neurologische systemen lopen achter
Ander wereldbeeld
Psychosociaal andere aspecten
Alarmsymptomen bij kinderenSterken angst aanraken/uitkleden
Niet op rug durven liggen
Seksueel afwijkend gedrag
Losse seksuele contacten
Manier van bewegen
Schuwheid
Sterk aanhankelijk of afwerend zijn
Apatisch of agressief/stoer zijn
Slaapproblemen
Geen vriendjes hebben
Weglopen
memorize

Recent badges